H Κοσμοπολιτεία δεν προτείνεται ως νέο πολιτικό σύστημα, αλλά ως νέα κατάσταση ανθρώπου. Δεν ξεκινά από την αναμόρφωση των θεσμών, αλλά από την αφύπνιση της συνείδησης· διότι κανένας θεσμός δεν μπορεί να παραμείνει δίκαιος αν δεν κατοικείται από ευσυνείδητους ανθρώπους. Το έργο αυτό προσεγγίζει την Ανθρωπότητα ως πνευματικό και ανθρωπολογικό γεγονός: ως πορεία από τον εγωκεντρικό άνθρωπο στον άνθρωπο της ευθύνης, της μέθεξης και της οικουμενικής συνείδησης. Οι θεσμοί, η οικονομία και η πολιτεία παρουσιάζονται ως φυσική έκφραση αυτού του μετασχηματισμού — όχι ως μηχανισμοί εξουσίας, αλλά ως μορφές οργάνωσης της Ζωής όταν ο άνθρωπος θυμηθεί τη θέση του μέσα στο Όλον. Η Κοσμοπολιτεία, έτσι, δεν αποτελεί ουτοπία ούτε ιδεολογία· αποτελεί πρόταση πολιτισμικής ωρίμανσης, όπου η Δικαιοσύνη, το Μέτρο και η Ευθύνη δεν επιβάλλονται εξωτερικά, αλλά αναδύονται από την εσωτερική καλλιέργεια της Ευσυνειδησίας.