(Διεύθυνση Σειράς: Δημήτρης Ν. Λαμπρέλλης)
Ποια είναι τα πρωταρχικά συναισθήματά μας; Ποια είναι θετικά και ποια αρνητικά, καιβάσει ποιων κριτηρίων ορισμένα συναισθήματα που εκλαμβάνονται ως θετικά απόπολλούς θεωρήθηκαν αρνητικά από άλλους; Μπορούμε άραγε να τα τιθασεύσουμε καιπώς;
Μέσω του ορθού λόγου, μέσω της ελεύθερης βούλησής μας, μέσω άλλων παθών; Τοανθρώπινο θυμικό στις ποικίλες εκφάνσεις του υπήρξε ανέκαθεν αντικείμενο τουφιλοσοφικού στοχασμού.
Ειδικότερα, κατά τον 17ο αιώνα –και στον επόμενο, τον αιώνατου Διαφωτισμού– οι περισσότεροι μείζονες φιλόσοφοι και αρκετοί ελάσσονες ενέκυψανστο ζήτημα των παθών επιχειρώντας, αφενός, να τα ορίσουν και να ανιχνεύσουν τουςμηχανισμούς λειτουργίας τους με τη μέγιστη δυνατή αντικειμενικότητα και ακρίβεια,αφετέρου, σε ηθικοπρακτικό επίπεδο, να προτείνουν λύσεις για την αποτελεσματικότερηαντιμετώπιση των αρνητικών συναισθημάτων: αν όχι την εκρίζωσή τους, τουλάχιστον τηνάμβλυνσή τους.
Στο ανά χείρας πόνημα μελετώ διεξοδικά τις απαντήσεις που έδωσαν σταβασικότερα ερωτήματα που τίθενται σχετικά με τον συναισθηματικό βίο μας ο Descartes, οSpinoza, ο Hobbes, ο Malebranche και ο Βενιαμίν Λέσβιος, μείζων εκπρόσωπος τουνεοελληνικού Διαφωτισμού, επιχειρώντας να αναδείξω τη σύνδεσή τους τόσο με σημαντικάζητήματα μεταφυσικής, γνωσιοθεωρίας, φιλοσοφικής ανθρωπολογίας, ηθικής, κοινωνικήςκαι πολιτικής φιλοσοφίας, όσο και με το ιστορικό, θρησκευτικό, κοινωνικό και πολιτισμικόπλαίσιο εντός του οποίου διατυπώθηκαν.
Η προσέγγισή μου είναι σχεσιακή: συσχετίζω τιςαπαντήσεις αυτές αφενός μεταξύ τους, όπως και με προγενέστερες –και ορισμένεςμεταγενέστερες– ανάλογες φιλοσοφικές εμβαθύνσεις, και αφετέρου με συγκρίσιμες ιδέεςγιατρών, θεολόγων, ηθοστοχαστών (moralistes), δραματουργών, θεωρητικών του θεάτρουκαι λογοτεχνών, καθώς και εικαστικών που επιχείρησαν να αποτυπώσουν τις εκφράσειςτων παθών μας.
